Fundatorem Fundacji Kultury i Dziedzictwa Ormian Polskich jest Ordynariusz wiernych obrządku ormiańskiego w Polsce. Obecnie funkcję tę pełni JE ks. abp Kazimierz Nycz.
Przedmiotem naszego zainteresowania są armenika, mające związek z Ormianami Polskimi:
- druki
- rękopisy
- fotografie
- szaty liturgiczne
- naczynia liturgiczne
- obrazy
- sprzęty i pamiątki
Armenika mające związek z Ormianami Polskimi:
Darowizny na cele statutowe można kierować na nr konta: 45 2130 0004 2001 0367 3696 0001 (Volkswagen Bank Direct)
Fundacja Kultury i Dziedzictwa Ormian Polskich została powołana
dekretem Ordynariusza Kościoła katolickiego obrządku ormiańskiego w
Polsce, Józefa kardynała Glempa Prymasa Polski 7 kwietnia 2006 roku.
Myślą przewodnią Fundacji jest to, że Ormianie zawsze byli i są ważną
częścią historii i kultury Polski. Przedmiotem zainteresowania Fundacji
są armenika, mające związek z Ormianami Polskimi: druki, rękopisy,
fotografie, szaty liturgiczne, naczynia liturgiczne, obrazy, sprzęty i
pamiątki. Armenika te konserwujemy, katalogujemy, a ponadto
digitalizujemy fotografie i dokumenty, identyfikujemy stare fotografie
oraz gromadzimy, czyli przyjmujemy w depozyt, przyjmujemy jako dar oraz
planujemy kupować.
Nasz księgozbiór obejmuje ponad 1700 pozycji w tym 1387 książek i rękopisów
wydanych przed 1945 rokiem. Składa się ze starodruków, książek wydanych
po 1800 roku, materiałów rękopiśmiennych, czasopism, dokumentów i
fotografii. Stan zachowania poszczególnych obiektów jest bardzo
zróżnicowany od bardzo dobrego do bardzo złego.
Zbiór starodruków obejmuje:
- 20 woluminów druków z XVI w.
- 90 woluminów druków z XVII w.
- 39 uszkodzonych woluminów, nieposiadających karty tytułowej i wymagających identyfikacji bibliograficznej.
Rękopisy pochodzą głównie z instytucji kościelnych. Jest to przede
wszystkim dokumentacja działalności kancelarii parafialnych od XVIII do
XX wieku z kilku parafii ormiańskich na Kresach Wschodnich. Obejmuje
ona księgi metrykalne (urodzeń, chrztów, ślubów i zgonów) z parafii w
Stanisławowie, Łyścu, Lwowie, Kutach, Kołomyi, Śniatynie, Tyśmienicy i
Horodence. Najstarsza księga metrykalna (urodzeń) pochodzi ze
Stanisławowa z najstarszym wpisem z 1703 roku. Z tych samych parafii i
z Czerniowiec zachowały się również księgi parafialne, np. księgi
protokołów, księgi zapowiedzi, księgi intencji mszalnych itp.
Zbiór ten stanowi niezwykle ciekawy materiał do badań biograficznych,
genealogicznych i demograficznych. Zbiór książek i rękopisów w języku
ormiańskim obejmuje 204 pozycje ksiąg i rękopisów wydanych przed rokiem
1945 rokiem. Wśród rękopisów przeważają księgi liturgiczne: mszały,
ewangeliarze, psałterze, kalendarze liturgiczne oraz ryty pogrzebowe.
Zbiór dokumentów obejmuje 465 teczek różnych nieuporządkowanych
dokumentów. Jest wśród nich bogata spuścizna po arcybiskupie ormiańskim
Józefie Teofilu Teodorowiczu. Składają się na nią między innymi
autografy kazań, szkice i notatki do prac publikowanych, fragmenty
prac, korespondencja z osobami prywatnymi i instytucjami (między innymi
z nuncjaturą w Warszawie), wycinki prasowe dotyczące działalności
księdza arcybiskupa.
W zbiorze znajdują się między innymi dokumenty związane z
przedwojennymi nieruchomościami, wizytówki i zaproszenia na bale
ormiańskie, materiały związane z wyborami w Galicji, wypisy z akt
sądowych ze Stanisławowa, spis inwentaryzacyjny apteki ze Stanisławowa
itp. Są to więc dokumenty różnorodne, wymagające uporządkowania,
zabezpieczenia i opracowania.
Niewątpliwie najcenniejszym dokumentem znajdującym się w zbiorze jest
dokument pergaminowy, w którym król Polski Władysław Jagiełło w roku
1388 potwierdza dyplom wystawiony we Lwowie przez Króla Kazimierza
Wielkiego w roku 1367 zezwalający biskupowi ormiańskiemu Grzegorzowi na
utworzenie biskupstwa we Lwowie. Staramy się o pozyskanie faksymile
XII-wiecznego Ewangeliarza ze Skewry.